Caretta Carettalar 'dişi' Doğuyor!

Caretta Carettalar 'dişi' Doğuyor!
Caretta Caretta üreme alanında dünyaya gelen kaplumbağaların küresel ısınma nedeniyle hep 'dişi' olması türü tehdit ediyor.

Muğla'nın Dalyan Beldesi İztuzu sahilindeki Caretta Caretta üreme alanında dünyaya gelen kaplumbağaların küresel ısınma nedeniyle hep 'dişi' olması türü tehdit ediyor. İztuzu Deniz Kaplumbağaları Araştırma ve Koruma Merkezi görevlisi ve Pamukkale Üniversitesi Biyoloji Bölümü öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Eyüp Başkale, önlem alınmazsa küresel ısınmadan dolayı popülasyonun sürekli dişi olması nedeniyle deniz kaplumbağaları neslinin 100-150 yıl sonra kaybolacağını söyledi.

Akdeniz ülkeleri sahillerinde en önemli Caretta Caretta üreme merkezi olarak bilinen İztuzu sahilinde, deniz kaplumbağalarının yuva çıkışları hızla devam ediyor. Pamukkale Üniversitesi Biyoloji Bölümü eğitmenleri ve çeşitli üniversitelerden gelen öğrenciler, yuva çıkışlarında yavru Caretta Caretta'ların denize daha güvenli olarak ulaşabilmeleri için sahili gözetim altında tutuyor. Sabah gün doğarken ve akşam 20. 30'dan itibaren yuva çıkışları kontrol ediliyor ve sayım yapılıyor. Gelişimini tamamlayamayan yavrular özel havuzlara alınarak süreci tamamlamasına yardımcı olunuyor.

Üç yıldan bu yana rehabilitasyon merkezi olarak yaralı deniz kaplumbağalarını tedavi etmekle birlikte tedavi sonrasında denize salınması işlemini gerçekleştiren ve Caretta Caretta yuvalarını gözlem altında tutan İztuzu Deniz Kaplumbağaları Araştırma ve Koruma Merkezi görevlilerinden Yrd. Doç. Dr. Eyüp Başkale, küresel ısınmanın deniz kaplumbağalarının soyu ile ilgili ciddi bir tehlike oluşturduğunu açıkladı.

Böyle giderse 20-25 yıl sonra çiftleştirmek için erkek deniz kaplumbağası bulmakta güçlük çekileceğini söyleyen Yrd. Doç. Dr. Başkale, "Deniz kaplumbağaları insan ve çoğu omurgalı hayvanlarda olduğu gibi cinsiyet kromozomlarına sahip değil. Bu hayvanların cinsiyetleri sıcaklığa göre değişir. Özellikle yüksek sıcaklıklarda deniz kaplumbağaları dişi eğilimli hale geliyor. İlerleyen zamanlarda da artan dişi popülasyonları, tür neslinin tükenmesine neden oluyor. Şu anda yuvalama devam etse de böyle giderse ortalama yüzde 70-80 civarında dişi yavru çıkışı meydana gelmiş olacak" dedi.

"ERKEK SIKINTISI OLACAK"

Deniz kaplumbağalarının 20- 25 yılda olgunlaştığını ve dişi eğilimli popülasyonun etkisinin o zaman belli olacağını kaydeden Yrd. Doç. Dr. Başkale, erkek caretta caretta sıkıntısının başgöstereceğini söyledi.

Yrd. Doç. Dr. Eyüp Başkale, "Yani türde azalma olacak. Belki bunu Dalyan kumsalında hissedemesek bile Türkiye ve dünyanın diğer kumsallarında rahatlıkla göreceğiz. Çünkü küresel ısınmayla birlikte giderek artan dişi popülasyonu nedeniyle üremek için erkek kıtlığı yaşanacak. Sonuç olarak dinozorlarda olduğu gibi zamanla deniz kaplumbağalarını, belki 100-150 yıl içinde olur ama, zamanla kaybedeceğiz" dedi.

"ÇARE YUVA YERİ DEĞİŞTİRMEK"

İztuzu Deniz Kaplumbağaları Araştırma ve Koruma Merkezi görevlilerinden Yrd. Doç. Dr. Eyüp Başkale, yuvadaki ısı durumu ayarlayıp yumurtadan erkek yavru çıkmasını sağlamanın mümkün olabileceğini belirtti. Bunun da yucaları serin bir yere taşamayla gerçekleşebileceğini kaydeden Yrd. Doç. Dr. Başkale şunları söyledi:

"Yuva yeri değiştirme çalışmalarıyla bu gerçekleşebilir. Yuvalar daha serin yerlere taşınabilir. Önceden hazırlanmış özel yuvalar veya straforlar içinde taşımayla bu tip çalışmalar mevcut. Ancak bu müdahaleyi yapmadan gözlem çalışmalarımızın bir süre daha devam etmesi gerekir. Ta ki ne zaman kırmızı alarm çalar, gerekli izinler alınır o zaman bu tip çalışmalar başlar. Şu anda biz yuva değiştirme çalışmalarını cinsiyet amaçlı değil, su baskınlarından kaçınmak amacıyla yapıyoruz. Ayrıca tilki saldırısına uğramış ve içinde hala canlı yumurta varsa bu tip yuvaların yerini değiştiriyoruz. "

YUVA VE YAVRU SAYISINDA ARTIŞ

Rehabilitasyon merkezinin çalışmalarını da değerlendiren Yrd. Doç. Dr. Başkale, "10 yıllık süreçte 250 yuvadan bahsederken, bizim burada çalışmalara başlamamızla birlikte Mayıs ayı dahil olmak üzere geçen yıl 354 yuva mevcuttu. Bu da buranın ne kadar iyi korunduğunu gösterir. Bu sene üreme devam ediyor olmasına karşın şu ana kadar 300 üzerinde yuva mevcut. Son 10 yıl içindeki en iyi yuva ve denize ulaşan yavru sayısını elde ediyoruz. Geçen yıl 14 bin civarında yavru denize ulaştı. Bu sene bu güne kadar 3 bin - 3 bin 500 civarında. Yuvaların çoğu hala açılmadı" dedi.


Cinsiyeti yuva sıcaklığı belirliyor

CARETTA Caretta türü kaplumbağaların cinsiyetini kuma gömülü yuvaların sıcaklığı belirliyor. Yuva sıcaklığı 26 derecenin altındaysa yumurtadan çıkan kaplumbağalar erkek, 32 derece üstündeyse dişi oluyor.

Yuva sıcaklığının 26-32 dekece arasında iolması durumunda erkek dişi oranı yüzde 50-50 olarak gerçekleşiyor.

Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
Çok Okunanlar
    Sansürsüz Haber, Akis Medya kuruluşudur
    Copyright © 2011 http://www.sansursuzhaber.com/
    E-Posta: info@sansursuzhaber.com